• GRUPA ORLEN (strona główna)
Dla niedowidzącychRozmiar tekstu: AAA
Czy wiesz, co to jest destrukt i granulat asfaltowy?

02-04-2020  

W grudniu 2019 r. Komisja Europejska ogłosiła komunikat dotyczący wprowadzenia  w Europie zasad Zielonego Ładu (European Green Deal). Zielony Ład zakłada uzyskanie neutralności klimatycznej Europy do 2050 r. Drogownictwo, a w szczególności jego część dotycząca nawierzchni asfaltowych, w sposób oczywisty może wziąć udział w osiąganiu postawionych celów ograniczenia emisji CO
 
Nawierzchnie asfaltowe budowane są według technologii o bardzo dużych możliwościach elastycznego kształtowania ich właściwości, mogą także z łatwością zostać poddane odnowieniu - poprzez np. wymianę warstwy ścieralnej, a także wzmocnieniu - dzięki szybkiemu dodaniu kolejnych warstw lub wymianie istniejących. Jednocześnie mieszanki mineralno-asfaltowe są materiałem ekologicznym, ponieważ można je w 100% poddać procesowi recyklingu. Materiał pochodzący z rozbiórki remontowanej drogi, nazywany destruktem asfaltowym, może być stosowany jako pełnoprawny składnik nowych mieszanek mineralno-asfaltowych (mma) nie pogarszając ich jakości.  
Photogenica-PHX222007508.jpg 
 
Rys.1. Frezowanie nawierzchni

Destrukt asfaltowy, uzyskuje się najczęściej w wyniku frezowania starych nawierzchni (rys.1) oraz czasami z nadmiaru materiału powstałego podczas produkcji mieszanek w Wytwórni Mieszanek Asfaltowych. Przed przystąpieniem do frezowania nawierzchni, ocenia się w pierwszej kolejności grubość i rodzaj warstw bitumicznych oraz dokonuje się sprawdzenia, czy warstwy wytypowane do frezowania zawierają lepiszcze smołowe czy też asfaltowe. Jeżeli w nawierzchni zostanie stwierdzona obecność smoły z przerobu węgla, takiego materiału nie można przetwarzać na gorąco, natomiast z powodzeniem można go z wykorzystać w warstwach podbudowy do technologii recyklingu na zimno np. jako mieszankę mineralno–cementowo–emulsyjną MCE. 

Destrukt asfaltowy, w zależności od metody pozyskania, charakteryzuje się różną wielkością brył i kawałków. Aby możliwe było jego dalsze wykorzystanie do produkcji nowych mieszanek należy go w odpowiedni sposób skruszyć, a następnie poddać granulowaniu tak, aby charakteryzował się on odpowiednim uziarnieniem. W związku z tym, destrukt asfaltowy po przewiezieniu na teren Wytwórni Mieszanek Asfaltowych jest przetwarzany: kruszony, granulowany i rozsiewany na sitach do uzyskania określonej wielkości granulatu (frakcji). Wytworzony w ten sposób granulat asfaltowy musi być następnie ujednorodniony i zbadany, co pozwoli sklasyfikować jego jakość. Od tego momentu materiał przestaje być destruktem z rozbiórki starej nawierzchni asfaltowej, a zaczyna być określany jako granulat asfaltowy, do którego określono w normach i przepisach odpowiednie wymagania (np. PN-EN 13108-8 Mieszanki mineralno-asfaltowe - Wymagania – Część 8: Destrukt asfaltowy.). 

Granulat asfaltowy, który jest stosowany do produkcji nowej mieszanki mineralno-asfaltowej, powinien pochodzić z tej samej warstwy w którą ma być wbudowany, lub z warstwy leżącej powyżej. A więc do produkcji mieszanki do warstw ścieralnych można stosować granulat pochodzący tylko z warstw ścieralnych, do warstw wiążących - granulat pochodzący z warstw ścieralnych i warstw wiążących, analogicznie - do warstw podbudowy asfaltowej można stosować granulat pochodzący z każdej warstwy. Najkorzystniej jest więc wykonywać frezowanie każdej warstwy osobno, tak aby nie mieszać materiału z poszczególnych warstw – jest to tzw. frezowanie selektywne. Nie jest to zawsze możliwe do wykonania, zwłaszcza na starych, wielokrotnie wzmacnianych nawierzchniach, gdzie poszczególne warstwy przenikają się oraz występują liczne łaty z różnych materiałów. 

Sposób przechowywania granulatu powinien zapewnić, że poszczególne rodzaje i frakcje nie zostaną ze sobą wymieszane. Przechowywanie powinno minimalizować możliwość zawilgocenia składowanego materiału, zwłaszcza jeśli jego powtórne wykorzystanie planowane jest w technologii „na zimno”. Zalecane jest przechowywanie granulatu pod zadaszeniami, na równym utwardzonym podłożu, o odpowiednio ukształtowanych spadkach. 

sa.jpg 
Rys.2. Widok hałdy granulatu asfaltowego składowanego na placu wytwórni mma (fot. K. Błażejowski)

Granulat asfaltowy może być stosowany do produkcji nowej mieszanki mineralno-asfaltowej. Materiał podaje się do mieszalnika z kruszywem i lepiszczem dwoma sposobami: 
• „na zimno” - bez uprzedniego podgrzewania granulatu, a ogrzanie granulatu następuje poprzez wymieszanie go z gorącym kruszywem,
• „na gorąco” - w której granulat jest ogrzewany w oddzielnym bębnie specjalnej suszarki (tzw. czarny bęben), a następnie dodawany jest do mieszalnika.

Pomimo tego, że destrukt asfaltowy jest niezwykle cennym materiałem z recyklingu, w polskich przepisach wciąż traktowany jest jako odpad, co rodzi szereg problemów formalnych, między innymi związanymi z jego przechowywaniem. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w artykule: „Recykling starych nawierzchni asfaltowych​” na naszej stronie www. W związku z tym, w styczniu 2020 r. przedstawiciele wykonawców nawierzchni asfaltowych wraz z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad wystosowali pismo do Ministra Klimatu z wnioskiem o zmianę statusu odpadu dla destruktu asfaltowego. Wg stanu na dzień 01.04.2020 r., prace legislacyjne w tej kwestii wciąż trwają. 
Na koniec należy podkreślić raz jeszcze, że dozwolone i bezpieczne jest stosowanie granulatu pochodzącego tylko i wyłącznie z recyklingu nawierzchni asfaltowych, który można przetwarzać na gorąco i na zimno. Nie wolno przetwarzać na gorąco destruktu zawierającego w swoim składzie smołę węglową.

Bibliografia
[1] Dz.U. 2016 poz. 1987  Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 listopada 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o odpadach 
[2] Dz.U. 2014 poz. 1923  Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów
[3] WT-2 2014 – część I Mieszanki mineralno-asfaltowe, Wymagania Techniczne 
[4] Norma PN-EN 13108-8 Mieszanki mineralno-asfaltowe - Wymagania – Część 8: Destrukt asfaltowy
[5] www.pswna.pl dostęp 26.03.2020 r.
[6] www.gddkia.gov.pl dostęp 26.03.2020 r.

« powrót

 
 
 

Marki Grupy ORLEN